Yaralı askerlerin tedavi masrafları, savaş için alınan borçların faiz ödemeleri ve yüksek petrol fiyatlarından oluşan örtülü maliyet , resmi rakamların neredeyse 2 katı.

ABD kamuoyunu ve hatta Beyaz Saray yönetimini Irak'tan çekilmeye ikna etmek için çeşitli yollara başvuran Demokrat Senatörlerin yeni kozu savaşın yüklü maliyetleri. Kongre'nin Ortak Ekonomi Komitesi'ndeki Demokrat üyeler tarafından hazırlanan bir rapora göre, Irak ve Afganistan savaşlarının toplam maliyeti 1.5 trilyon dolara ulaştı. "Örtülü maliyetleri" de içeren bu rakam Beyaz Saray'ın talep ettiği ya da harcadığı 804 milyar doların neredeyse 2 katı.

"Irak Savaşı'nın Örtülü Maliyetleri" isimli rapora göre, örtülü maliyetler, yaralı askerlerin tedavi masrafları, savaş için alınan dış borçların faiz ödemeleri ve petrol fiyatlarındaki artışın neden olduğu ek maliyetler gibi çeşitli kalemleri içeriyor.

Savaşlarda yaralananların gelecek yıllarda sakatlıkları ile tedavi masraflarının yanı sıra savaştaki trav ma sonrası stres bozukluğu nedeniyle iş hayatına dönemeyecek olan askerlerin maliyetlerinin toplamda 30 milyar dolardan fazla bir ek maliyete neden olacağı tahmin ediliyor. Araştırmada bu ek kalemlerle birlikte savaşın ortalam 4 kişilik bir ABD ailesine 20 bin dolardan fazlaya mal olduğu belirtilirken, bu savaşların şimdiki hızıyla devam etmesi durumunda maliyetlerin in de katlanarak artacağına dikkat çekildi.

ABD'nin en prestijli gazetelerinden Washington Post'un ele geçirdiği 21 sayfalık rapora göre ayrıca savaş finansmanı ABD'li yatırımcılar tarafından yapılması beklenen milyarca dolarlık "üretken yatırım"lara da engel oluyor. Bu arada, ABD'deki işlerinden ayrılarak savaşa giden askerlerin işlerini terketmelerinin maliyetinin ise 1 ila 2 milyar dolar arasında olduğu tahmin ediliyor.

Demokratlar bu çarpıcı rakamları ortaya koyarak hem can kaybına hem de ağır ekonomik maliyete neden olan savaşların kabul edilemez olduğunu kanıtlama niyetinde. Savaşın tahmin edilenin çok üstünde bir mali ye ti olduğu gösteren bu rapor sayesinde gelecek yıllarda vergisini ödeyen ABD vatandaşlarının milyarlarca doları koruyacak politika değişliğinin de önünün açılması hedefleniyor.

 1.5 trilyon dolar rakamı kuşkulu

Ancak savaş finansmanı uzmanları Komite'deki Demokratların savaşların maliyeti konusundaki argumanlarının geçerli olduğunu savunurken 1.5 trilyon dolarlık maliyet hesabına kuşkuyla bakıyor. Irak savaşının küresel petrol fiyatlarına net etkisinin hesaplanmasının çok güç olduğu ortada. Ayrıca uzmanlar halen devam eden savaşların muhar ebe alanında her gün değişen maliyetini tahmin etmenin çok spekülatif bir süreç olduğu savunuyor.

 Geçmişte Başkan Nixon, For ve Carter dönemlerinde Ulusal Güvenlik Konseyi üyeliği yapan ve halen Goldman Sachs'ın başkan yardımcılığı görevini yürüten Robert D. Hormats, savaşın maliyetinin açıklanan resmi rakamların çok daha üzerinde olduğuna katıldığını belirterek, "Ancak raporun bazı maliyet kalemleri sorunlu" dedi. Hormats, Irak savaşının petrol fiyatlarında artışa ya da Ortadoğu'daki petrol üreticilerinin duraksamasına neden olduğunu göstermenin çok güç olduğunu belirtti. Hormats ayrıca, savaş nedeniyle ABD'de yatırımların durduğunu düşünmediğini de söyledi.

 Dış borçlar sorun yarat acak

Washington Post'a konuşan Hormats, raporda yer alan ve ABD'nin tehlikeli bir biçimde sırtını dış borca dayadığı ve ABD'lilerin bunun faturasını nesillerce ödemek zorunda kalacağı arg ümanına katıldığını belirtti. Hormats, "Savaşlar tahsis edilen ödeneklerden çok daha pahalıya mal olacak ve şu kesin ki çocuklarımız uzun, uzun bir zaman bu maliyeti ödeyecekler. Savaş maliyetlerini karşılama yollarını eleştiriyorum ama her zaman bu maliyeti hesaplama konusunda tereddüt ettim" dedi. Hormats, ABD'nin savaş için gerekli tüm parayı borç aldığını çünkü vergilerin düşürüldüğünü savundu.

Düşünce kuruluşu Brookings Institution araştırmacılarından Jason H. Campbell da, Irak Savaşı'nın maliyetinin resmi rakamların çok üzerinde olduğunun ortada olduğunu belirterek 1.5 trilyon dolar rakamı konus unda kuşkulu olduğunu söyledi. Campbell, "Bu rakam daha önce gördüğüm tüm tahminlerden daha yüksek" dedi. Raporda petrol fiyatlarının 2003'teki Irak işgalinin yapıldığı günden beri 3'e katlayıp 90 doların üzerine çıktığı belirtilerek, "Savaş tabi ki tüm bu artışın sorunlusu değil ancak Irak üretiminde ki azalma ABD'de petrol fiyatlarının varil başına 4 ila 5 dolar pahalanmasına neden olduğu tahmin ediliyor" ifadeleri kullanıldı .

 2'nci Dünya Savaşı'nın gerisinde

Savaşların maliyeti her geçen yıl artmasına rağmen Irak ve Afganistan savaşlarının toplam maliyeti halen bugünün rakamlarıyla 4.9 milyar dolara mal olduğu tahmin edilen İkinci Dünya Savaşı'nın maliyetinin altında. Ancak bu 2 savaşın şimdiki maliyeti 600 milyar dolara mal olan Vietnam ve 80 milyar dolara mal olan 1991'deki Körfez savaşlarını çoktan geçti. 

 Kürdistan bağımsızlığa koşuyor' 
 

Fransa'nın en etkili gazetelerinden Le Figaro, Kuzey Irak’taki bölgesel Kürt yönetiminin, bağımsız bir devlet olma yolunda hızla ilerlediğini iddia etti. Dünkü sayısında Erbil’deki muhabiri Adrien Jaulmes’un Kuzey Irak izlenimlerini yayımlayan gazete, bölgedeki hızlı gelişmenin, bağımsız Kürdistan Devleti'nin kurulmasına yönelik işaretler verdiğini öne sürdü.

"Kürdistan bağımsızlığa koşuyor" başlıklı haberde, Kuzey Irak’ta ağırlıkla Kürtler’in yaşadığı şehirler ayrıntılı bir şekilde ele alınırken, "düşman kardeşler" olarak tanıtılan Mesut Barzani ve Celal Talabani’nin artık geçmişe sünger çekerek birbirlerine paralel çalışma yürüttüğüne değinildi. Haberde, bağımsız Kürdistan Devleti hayalinin her zaman düşünülen, ama asla dile getirilmeyen bir gerçek olduğu da iddia edildi.

 Kürt tarihi anlatılıyor 

 Haberde, bölgedeki okulların eğitim anlayışında, A BD’ nin Irak’a müdahalesinin ardından yaşanan gelişmelerden bu yana büyük değişiklik olduğunu dile getirerek, artık okullarda Arap kültürü övgüsünün büyük ölçüde azaltıldığı, yerine, Kürt tarihinin önemli olaylarının ayrıntılarla incelendiği belirtildi. Buna göre tarih derslerinde Sevr Antlaşması, Osmanlı Devleti’nin Kürtler’e bir bağımsız devlet sözü verdiği bir antlaşma olarak tanıtılırken, Lozan Barış Antlaşması’nın, bu sözün tutulmayışının bir belgesi olarak öğretildiğinin altı çizildi.

Öte yandan, dünyada Kürt tezlerini savunan politikacıların da unutulmadığı, Erbil’de bir François Mitterand Caddesi, Dohuk’taysa bir Danielle Mitterand Meydanı olduğu belirtildi.